Tescilli bir tasarım yalnızca bir koruma aracı değil, lisanslanabilen, satılabilen ve teminat gösterilebilen ekonomik bir varlıktır; bu nedenle değerinin bilinmesi önemlidir.
- Tasarım, ekonomik değeri olan bir varlıktır.
- Değerleme; maliyet, pazar ve gelir yöntemleriyle yapılır.
- Değer; ayırt edicilik, kullanım ve pazara göre değişir.
Tasarım Bir Varlık mıdır?
Tescilli tasarım, işletmenin maddi olmayan varlıkları arasında yer alır. Ürün farklılaşmasının ve marka algısının önemli bir parçası olarak somut ekonomik değer taşır.
Bu değer; lisans, devir ve finansman süreçlerinde kullanılabilir.
Değerleme Yöntemleri
Tasarım değerlemesinde genellikle üç yaklaşım kullanılır: tasarımın oluşturulma maliyetini esas alan maliyet yaklaşımı, benzer işlemlerle karşılaştıran pazar yaklaşımı ve gelecekteki getirilere dayanan gelir yaklaşımı.
Çoğu zaman bu yöntemler birlikte değerlendirilerek bir aralık belirlenir.
Kullanım Alanları
Tasarım değerlemesi; lisans bedellerinin belirlenmesinde, devir ve satış görüşmelerinde, ortaklık ve yatırım süreçlerinde ve tasarımın teminat gösterilmesinde kullanılır.
Teminat ve işlemler için tasarım üzerinde rehin ve haciz yazımıza bakabilirsiniz.
Değeri Etkileyen Faktörler
Tasarımın ayırt ediciliği, kalan koruma süresi, kapsadığı ürün pazarının büyüklüğü, fiili kullanımı ve taklit baskısı gibi etkenler değeri doğrudan etkiler. Güçlü ve aktif kullanılan tasarımlar daha yüksek değer taşır.
Tescilin coğrafi kapsamı da değeri belirleyen unsurlardandır.
Tasarımın devir, lisans ve rehin gibi hukuki işlemlere konu olabilen bir hak olduğu, 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu’nun ilgili hükümlerinde düzenlenmiştir. Bu işlemler, tasarımın ekonomik bir varlık olarak değerlendirilmesini mümkün kılar.
6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu — mevzuat.gov.trProfesyonel Yaklaşım
Tasarım değerlemesi, hem hukuki hem de finansal uzmanlık gerektiren bir çalışmadır. Doğru bir değerleme, işlem ve uyuşmazlıklarda sağlam bir dayanak oluşturur.
Bu nedenle değerlemenin uzman desteğiyle yapılması önerilir.
Sıkça Sorulan Sorular
Tescilli tasarım bir varlık olarak değerlendirilebilir mi?
Evet. Tescilli tasarım; devredilebilen, lisanslanabilen ve kimi durumlarda teminat olarak gösterilebilen bir malvarlığı unsurudur. Bu nedenle şirket birleşmelerinde, yatırım süreçlerinde ve finansman görüşmelerinde parasal karşılığının ortaya konması gerekebilir. Sağlıklı bir değerleme, hakkın hukuki durumu ile tasarımın ticari getirisinin birlikte incelenmesini gerektirir.
Tasarım değerlemesinde hangi yöntemler kullanılır?
Uygulamada üç temel yaklaşım vardır. Maliyet yaklaşımı tasarımın geliştirilmesi ve tescili için yapılan harcamaları esas alır. Pazar yaklaşımı benzer haklara ilişkin devir ve lisans işlemleriyle karşılaştırma yapar. Gelir yaklaşımı ise tasarımın gelecekte sağlayacağı nakit akışını bugünkü değere indirger. Çoğu çalışmada yöntemler birlikte kullanılır.
Bir tasarımın değerini hangi unsurlar etkiler?
Değeri belirleyen başlıca unsurlar tasarımın ayırt edicilik gücü, fiilen kullanılıp kullanılmadığı, kapsadığı ürün grubunun pazar büyüklüğü, tescilin coğrafi genişliği ve kalan koruma süresidir. SMK m.59 uyarınca tasarım koruması yenilemelerle belirli bir üst sınıra kadar sürdürülebilir; süre azaldıkça beklenen getiri de düşer. Devam eden uyuşmazlıklar da değeri etkiler.
Tasarımınızın Değerini Ortaya Çıkaralım
Tasarımınızın lisans, satış ve teminat süreçlerindeki değerini birlikte değerlendirelim.
Bizimle iletişime geçin